Cuối năm, nhiều bạn chuẩn bị về nước ăn Tết Nguyên Đán (06/02/2027). Đúng lúc đó, người quen nhắn: “Bán lại cho mình cái SIM nhé” hoặc “Để lại điện thoại cho em dùng”. Bạn sẽ thắc mắc: bán sim ở Nhật có phạm luật không?
Bài này cập nhật tháng 11/2026. Mình đọc luật và các trang chính thức để trả lời ba việc: bán hoặc cho SIM, máy thì bị gì; muốn chuyển cho người khác thì làm thế nào; và bạn nên làm gì trước khi bay. Bạn mới sang Nhật bị rao “SIM có sẵn số” cũng nên đọc phần gần cuối. Nếu cần nhìn tổng thể các nhà mạng, bạn xem thêm trang tổng hợp SIM giá rẻ tại Nhật.
Quan trọng: Bài này không phải tư vấn pháp lý. Nội dung dựa trên các trang của 総務省 (Bộ Nội vụ và Truyền thông), 警視庁 (Sở Cảnh sát Tokyo), bản văn luật và trang của các nhà mạng, mình đọc ngày 13/11/2026. Trường hợp cụ thể của bạn, hãy hỏi nhà mạng hoặc cơ quan chức năng.
Bán sim ở Nhật có phạm luật không? Nếu chỉ đọc 1 dòng
Bạn không nên bán hoặc cho SIM, điện thoại đang đứng tên mình cho người không phải họ hàng hay người chung sinh kế khi nhà mạng chưa đồng ý. Muốn chuyển cho người khác, hãy làm thủ tục chính thức (名義変更/譲渡, đổi tên người ký hợp đồng/chuyển nhượng). Hoặc bạn hủy hợp đồng, hoặc giữ số bằng MNP.
Luật nói gì?
Luật liên quan là 携帯電話不正利用防止法 (luật phòng chống sử dụng trái phép điện thoại di động, tên đầy đủ: 携帯音声通信事業者による契約者等の本人確認等及び携帯音声通信役務の不正な利用の防止に関する法律, 平成17年法律第31号). Bạn có thể xem bản văn luật và bản dịch Nhật–Anh. Văn bản mình đọc không ghi lịch sử sửa đổi, nên bạn hãy kiểm tra bản hiện hành trên e-Gov 法令検索.
Điều 7: cần nhà mạng đồng ý trước
Điều 7 khoản 1 nói đại ý: người ký hợp đồng muốn chuyển nhượng thiết bị thuộc hợp đồng của mình cho người khác phải được nhà mạng đồng ý trước (あらかじめ…承諾を得なければならない). Ngoại lệ là chuyển cho 親族 (người thân) hoặc người 生計を同じくしている者 (người chung sinh kế).
総務省 viết rõ: chuyển SIM hoặc điện thoại dùng được cho người ngoài họ hàng mà không có sự đồng ý của nhà mạng là việc bị luật cấm. Muốn chuyển, bạn phải liên hệ nhà mạng trước và đổi tên hợp đồng. Trang của 総務省 cũng cho biết SIM chịu quy định tương đương máy điện thoại.
Điều 5 quy định thêm: khi chuyển nhượng, nhà mạng phải xác minh danh tính người nhận (譲渡時本人確認). Đây là nghĩa vụ của nhà mạng.
Mức phạt
Cụm 「業として」 (làm theo kiểu kinh doanh, lặp đi lặp lại) xuất hiện ở điều 20 khoản 1, 2 và điều 21 khoản 3; điều 20 còn đòi hỏi việc chuyển nhượng có thu tiền (有償). Trong các điều mình đọc, mình không thấy mức phạt riêng cho việc vi phạm điều 7 một lần, nhỏ lẻ, nhưng đó vẫn là việc luật cấm. 警視庁 cũng cảnh báo: dù SIM đứng tên mình, nếu lặp lại việc bán có thu tiền mà không báo nhà mạng thì có thể vi phạm luật. Bảng dưới tóm tắt theo văn bản luật.
| Điều/khoản | Hành vi | Mức phạt |
|---|---|---|
| 第20条第1項 | Vi phạm điều 7 khoản 1 và chuyển nhượng thiết bị theo kiểu kinh doanh (業として), có thu tiền (有償) | Tù đến 2 năm, hoặc phạt đến 3.000.000 yên, hoặc cả hai |
| 第20条第2項 | Người nhận biết rõ bên chuyển vi phạm điều 7 khoản 1, và nhận theo kiểu kinh doanh (業として), có trả tiền (有償) | Mức tương tự khoản 1 |
| 第21条第1項 | Chuyển nhượng thiết bị thuộc hợp đồng mà mình không phải người ký | Phạt đến 500.000 yên |
| 第21条第2項 | Nhận thiết bị khi biết bên chuyển không phải người ký | Phạt đến 500.000 yên |
| 第21条第3項 | Làm hành vi của khoản 1 hoặc khoản 2 theo kiểu kinh doanh (業として) | Tù đến 2 năm, hoặc phạt đến 3.000.000 yên, hoặc cả hai |
Các trang của 総務省 và 警視庁 mình đọc không nêu mức phạt cụ thể. Con số trong bảng lấy từ văn bản luật.
Máy/SIM đứng tên người khác
Điều 21 nhắm vào thiết bị thuộc hợp đồng mà người chuyển không phải người ký. Người chuyển bị phạt đến 500.000 yên, người nhận biết rõ điều đó cũng bị phạt mức tương tự. 総務省 còn cho biết luật phạt cả hành vi khai gian họ tên khi xác minh danh tính.
Có thêm một cảnh báo của 警視庁: ký hợp đồng lấy máy ở cửa hàng mà không có ý định dùng hoặc trả tiền có thể cấu thành lừa đảo cửa hàng.
本人確認 và SIM data
本人確認 (xác minh danh tính) là bước nhà mạng kiểm tra giấy tờ khi bạn ký hợp đồng. Theo 総務省, nhà mạng có thể từ chối cung cấp dịch vụ nếu người ký không xác minh. SIM data (chỉ dùng internet, không gọi thoại) trước đây không thuộc diện này và nay đang được đưa vào diện xác minh. Trang của 総務省 không ghi ngày riêng cho SIM data. Mốc chung cho việc đọc chip IC là tháng 4/2027.
Nếu xác minh không hoàn tất, nhà mạng có thể tạm ngừng dịch vụ. Ngoài ra mình chưa đọc được hướng dẫn chính thức riêng cho SIM data, hãy hỏi nhà mạng. Về giấy tờ khi đăng ký, bạn xem bài giấy tờ đăng ký SIM.
Bán điện thoại khác bán SIM thế nào?
Về luật, điều 7 nói về thiết bị thuộc hợp đồng mà bạn là người ký. Điện thoại dùng được thuộc nhóm này, và SIM chịu quy định tương đương. Điểm khác nằm ở tiền bạc.
- 警視庁 nhắc: việc chuyển máy đi không làm mất nghĩa vụ trả tiền máy và cước của hợp đồng đã ký.
- au yêu cầu tất toán số dư trả góp tiền máy trước khi chuyển tên.
Với máy đã hủy hợp đồng rồi, mình chưa đọc được hướng dẫn chính thức riêng, nên mình không khẳng định gì. Bạn hãy hỏi nhà mạng hoặc cửa hàng thu mua trước khi bán.
Cách làm đúng trước khi về nước
Hủy hợp đồng
Nếu không dùng nữa, cách gọn nhất là hủy. Bạn xem từng bước trong bài hủy SIM khi về nước. Nhớ trả máy hoặc thanh toán hết số tiền còn lại theo hợp đồng của bạn.
Giữ số bằng gói rẻ cho chính mình
Nếu cần giữ số Nhật để nhận mã xác thực, bạn có thể chuyển số sang gói khác đứng tên chính mình. Bài MNP là gì giải thích cách giữ số khi đổi nhà mạng. Bài topping povo nói về cách duy trì với povo. Để liên lạc với gia đình, xem thêm bài gọi về Việt Nam.
Chuyển tên chính thức cho người khác
Nếu muốn người quen dùng tiếp số của bạn, hãy chuyển tên đúng quy trình. Bảng dưới theo trang chính thức của từng nhà mạng, đọc ngày 13/11/2026.
| Nhà mạng | Nơi làm | Phí | Điểm cần biết |
|---|---|---|---|
| docomo | ドコモショップ, không làm online | Miễn phí trong phạm vi thân thuộc 3 đời (三親等以内); trường hợp khác 4.950円 (đã gồm thuế) | Hai bên cùng đến, mang giấy tờ tùy thân của cả hai và thẻ ngân hàng/thẻ tín dụng đứng tên người mới (không có thì sổ ngân hàng và con dấu). Chỉ một người đến thì cần giấy ủy quyền. Nếu đổi cả đường Hikari ghép đôi, người ngoài gia đình trả thêm 2.200円 (đã gồm thuế). |
| ahamo | Gửi hồ sơ qua bưu điện | Trang không nêu phí | Chỉ đổi tên trong một trường hợp: người từng đăng ký là người dùng khi còn vị thành niên nay đã thành niên. Trang ghi ngoài trường hợp này không làm được. |
| au | au Style/auショップ | Trang không nêu phí | Có thể chuyển cho người không phải gia đình. Hai bên cùng đến, nên đặt lịch, cần con dấu và giấy tờ gốc. Người nhận cần phương thức thanh toán cước. Đang trả góp phải tất toán trước. Người chuyển tự hủy các dịch vụ trả phí. |
| Y!mobile | ワイモバイルショップ | 4.950円/đường (đã gồm thuế) | Chuyển cho gia đình, bạn bè hoặc người khác. Hai bên đến cùng lúc. Người chuyển: giấy tờ tùy thân + con dấu hoặc chữ ký. Người nhận: giấy tờ tùy thân, con dấu hoặc chữ ký, và phương thức thanh toán đứng tên mình. |
| 楽天モバイル | Thủ tục riêng 契約者変更手続き(譲渡) | Mình chưa đọc chi tiết điều kiện/phí | Làm đồng thời MNP và 譲渡 chỉ tại cửa hàng Rakuten, và chỉ khi họ hoặc địa chỉ của người ký ở nhà mạng cũ trùng với người ký Rakuten. Đăng ký web không làm đồng thời được. |
| LINEMO, povo | Mình chưa đọc được trang chính thức nói về thủ tục này, hãy hỏi nhà mạng trước | – | – |
Một vài chi tiết khác của au: au PAY Card và au PAY Prepaid Card không chuyển cho người nhận, hạn mức au かんたん決済 cũng không chuyển. ahamo ghi rõ việc chuyển nhượng mà không báo cho công ty là bị cấm.
Mới sang Nhật: đừng nhờ người khác ký hợp đồng hộ
Bạn mới sang, chưa đủ giấy tờ, thì dễ bị rao “có sẵn SIM, số có sẵn, không cần giấy tờ”. 総務省 cảnh báo những lời nhờ kiểu “ký hợp đồng điện thoại hoặc SIM hộ rồi gửi máy cho tôi”. Đây chính là tình huống nguy hiểm: người ký hợp đồng vẫn là bạn, và theo 警視庁 nghĩa vụ trả tiền máy và cước không biến mất.
Ngoài ra, 総務省 cho biết cá nhân có thể không được ký thêm nếu vượt một số đường truyền nhất định. Muốn có số đúng cách, bạn xem bài giấy tờ đăng ký SIM và bài SIM không cần thẻ tín dụng.
Lưu ý cho người Việt
- Hãy làm thủ tục hủy hoặc chuyển tên trước khi bay. Đây là lời khuyên chung của mình, không phải quy định: sau khi về nước, việc xác minh danh tính với nhà mạng thường khó hơn.
- Đừng nhận SIM hoặc máy từ người quen sắp về nước nếu họ chưa làm thủ tục chính thức. Người nhận biết rõ cũng có thể bị phạt theo điều 20 (khi nhận kiểu kinh doanh, có trả tiền) hoặc điều 21.
- docomo, au và Y!mobile thường cần cả hai bên đến cửa hàng, nên nếu ngại tiếng Nhật, bạn hãy nhờ người Nhật đi cùng.
- Giữ email hoặc biên lai xác nhận hủy. Khi có thắc mắc về cước sau này, bạn có giấy tờ để đối chiếu.
- Đừng đăng bán SIM trên các nhóm mua bán Facebook. Lặp lại việc bán có thu tiền mà không báo nhà mạng có thể bị coi là vi phạm.
Câu hỏi thường gặp
Cho bạn mượn SIM vài ngày có sao không?
Điều luật mình đọc nói về 譲渡 (chuyển nhượng). Với việc cho mượn ngắn hạn, mình chưa đọc được hướng dẫn chính thức riêng. Nhưng theo 警視庁, nghĩa vụ trả cước vẫn thuộc người ký. 総務省 cũng cảnh báo các yêu cầu nhờ ký hộ, nên bạn hãy cân nhắc kỹ.
Bán iPhone đã hủy hợp đồng được không?
Mình chưa đọc được hướng dẫn chính thức riêng về trường hợp này. Điều 7 nói về thiết bị thuộc hợp đồng mà bạn là người ký. Bạn hãy hỏi nhà mạng hoặc cửa hàng thu mua trước khi bán, và đảm bảo đã trả hết tiền máy.
Mua SIM của người sắp về nước có bị gì không?
Có rủi ro. Theo văn bản luật mình đọc, 第20条第2項 xử người nhận biết rõ bên chuyển vi phạm điều 7 cùng mức với người bán, nhưng chỉ khi nhận theo kiểu kinh doanh và có trả tiền. 第21条第2項 phạt đến 500.000 yên người nhận biết bên chuyển không phải người ký. Nếu muốn nhận, hãy để họ làm chuyển tên chính thức.
Chuyển tên hợp đồng cho bạn thế nào?
Tùy nhà mạng, bạn xem bảng ở trên. docomo, au và Y!mobile thường cần hai bên đến cửa hàng, ahamo chỉ cho đổi tên trong một trường hợp, Rakuten có thủ tục riêng. Với LINEMO và povo, hãy hỏi nhà mạng trước.
Mua SIM data trên mạng có hợp pháp không?
Mình chỉ có thông tin hạn chế. 総務省 cho biết SIM data trước đây không thuộc diện 本人確認 và đang được đưa vào diện này. Còn lại mình chưa đọc được hướng dẫn riêng, hãy hỏi nhà mạng.
Tóm lại
- Không bán hoặc cho SIM, máy đang đứng tên mình cho người không phải họ hàng hay người chung sinh kế khi nhà mạng chưa đồng ý.
- Muốn chuyển cho người khác, hãy làm chuyển tên (譲渡) chính thức; không dùng nữa thì hủy hoặc giữ số bằng MNP.
- Đừng nhờ ai ký hợp đồng hộ, và hãy làm thủ tục trước khi bay.
Bạn đã gặp tình huống bị hỏi mua lại SIM hay điện thoại chưa? Hãy kể ở phần bình luận để mọi người cùng biết.
Bài viết liên quan
Nguồn
- Văn bản luật 携帯電話不正利用防止法 (衆議院) (đọc 13/11/2026)
- Bản dịch Nhật–Anh của luật (đọc 13/11/2026)
- e-Gov 法令検索 (đọc 13/11/2026)
- 総務省: giải thích luật (đọc 13/11/2026)
- 総務省: id-check (đọc 13/11/2026)
- 警視庁: cảnh báo về điện thoại/SIM (đọc 13/11/2026)
- docomo: 名義変更 (đọc 13/11/2026)
- ahamo: đổi tên người ký (đọc 13/11/2026)
- au: 名義変更（譲渡） (đọc 13/11/2026)
- Y!mobile: 譲渡 (đọc 13/11/2026)
- 楽天モバイル: 契約者変更手続き(譲渡) (đọc 13/11/2026)
- 楽天モバイル: MNP và 譲渡 đồng thời (đọc 13/11/2026)
